Poddanie się egzekucji w akcie notarialnym może być skutecznym sposobem zabezpieczenia wykonania zobowiązania. Rozwiązanie to stosowane jest między innymi przy umowach pożyczki, najmu, sprzedaży, rozliczeniach pomiędzy przedsiębiorcami czy zobowiązaniach dotyczących nieruchomości.
Nie oznacza jednak, że wierzyciel może dzień po podpisaniu aktu od razu skierować sprawę do komornika. Konieczne jest przejście określonej procedury. Dlatego przed złożeniem oświadczenia warto dokładnie poznać jego skutki. Notariusz w Tomaszowie Mazowieckim może wyjaśnić stronom znaczenie zapisów dotyczących dobrowolnego poddania się egzekucji oraz warunki, jakie powinien spełniać akt.
Poddanie się egzekucji – czym jest art. 777 KPC?
Kodeks postępowania cywilnego przewiduje, że odpowiednio sporządzony akt notarialny, w którym dłużnik poddaje się egzekucji, może stanowić tytuł egzekucyjny.
Art. 777 KPC przewiduje kilka wariantów takiego rozwiązania. Akt może dotyczyć między innymi obowiązku zapłaty określonej sumy pieniędzy albo wydania określonej rzeczy. W przypadku niektórych zobowiązań pieniężnych należy również wskazać maksymalną wysokość kwoty oraz termin, do którego wierzyciel może wystąpić o nadanie aktowi klauzuli wykonalności.
W praktyce można spotkać się z potocznym określeniem takich oświadczeń jako „siódemki”, od numeru art. 777 Kodeksu postępowania cywilnego.
Notariusz w Tomaszowie Mazowieckim – co powinien zawierać akt?
Treść aktu musi być przygotowana precyzyjnie. Sam zapis, że dłużnik „poddaje się egzekucji”, nie zawsze będzie wystarczający.
W zależności od rodzaju zobowiązania dokument powinien określać m.in.:
- osobę wierzyciela i dłużnika,
- rodzaj zobowiązania,
- wysokość świadczenia lub sposób jej ustalenia,
- termin wykonania obowiązku,
- zdarzenie, od którego zależy możliwość prowadzenia egzekucji,
- maksymalną kwotę odpowiedzialności, jeżeli przepisy tego wymagają,
- termin wystąpienia o klauzulę wykonalności.
Im dokładniej określone zostaną warunki, tym mniejsze ryzyko problemów na dalszym etapie.
Akt notarialny nie oznacza natychmiastowej egzekucji
To jedna z najważniejszych kwestii.
Akt notarialny zawierający prawidłowe oświadczenie o poddaniu się egzekucji może być tytułem egzekucyjnym, ale przed skierowaniem sprawy do komornika co do zasady musi zostać zaopatrzony przez sąd w klauzulę wykonalności.
Kodeks postępowania cywilnego stanowi, że podstawą egzekucji jest tytuł wykonawczy, czyli zasadniczo tytuł egzekucyjny zaopatrzony w klauzulę wykonalności.
Dopiero po uzyskaniu odpowiedniego tytułu wykonawczego wierzyciel może przejść do etapu egzekucji komorniczej.
Jak uzyskać klauzulę wykonalności?
Wierzyciel składa do właściwego sądu wniosek o nadanie aktowi notarialnemu klauzuli wykonalności.
Na tym etapie znaczenie ma między innymi prawidłowa treść dokumentu oraz spełnienie warunków wskazanych w akcie. Jeżeli akt nie spełnia wymogów przewidzianych przez przepisy, może pojawić się problem z uzyskaniem klauzuli.
Z tego względu notariusz w Tomaszowie Mazowieckim powinien otrzymać przed sporządzeniem aktu dokładne informacje dotyczące zabezpieczanego zobowiązania i ustaleń pomiędzy stronami.
Dlaczego poddanie się egzekucji jest korzystne dla wierzyciela?
Największą zaletą tego rozwiązania jest możliwość skrócenia drogi dochodzenia należności.
Bez takiego zabezpieczenia wierzyciel może być zmuszony najpierw dochodzić zapłaty w zwykłym postępowaniu sądowym i dopiero po uzyskaniu odpowiedniego orzeczenia rozpocząć egzekucję.
Prawidłowo sporządzony akt notarialny z oświadczeniem z art. 777 KPC może pozwolić pominąć klasyczny proces o zapłatę i przejść do postępowania o nadanie klauzuli wykonalności.
Nie oznacza to jednak, że każde roszczenie zostanie automatycznie wyegzekwowane. Skuteczność egzekucji zależy również m.in. od majątku dłużnika.
Co poddanie się egzekucji oznacza dla dłużnika?
Dla dłużnika podpisanie takiego aktu jest decyzją o poważnych konsekwencjach.
W praktyce zgadza się on na to, aby po spełnieniu warunków wskazanych w dokumencie wierzyciel mógł skorzystać z uproszczonej drogi prowadzącej do egzekucji.
Przed podpisaniem aktu szczególnie dokładnie należy sprawdzić:
- maksymalną kwotę odpowiedzialności,
- termin spłaty,
- sposób wykazania wymagalności zobowiązania,
- termin na wystąpienie o klauzulę,
- zakres poddania się egzekucji.
Przy wysokich zobowiązaniach finansowych znaczenie mogą mieć również kwestie dotyczące nieruchomości oraz majątku wspólnego małżonków.
Klauzula wykonalności i skierowanie sprawy do komornika
Po uzyskaniu tytułu wykonawczego wierzyciel może złożyć wniosek o wszczęcie egzekucji.
W określonych sprawach przepisy pozwalają wierzycielowi wybrać komornika na obszarze właściwości odpowiedniego sądu apelacyjnego. Prawo wyboru podlega jednak ograniczeniom – dotyczy to m.in. egzekucji z nieruchomości, gdzie obowiązują szczególne zasady właściwości.
Kiedy warto rozważyć akt z art. 777 KPC?
Takie zabezpieczenie może być rozważane szczególnie przy zobowiązaniach o większej wartości albo wtedy, gdy wierzyciel chce ograniczyć ryzyko wieloletniego procesu o zapłatę.
Może pojawić się m.in. przy:
- pożyczkach,
- umowach najmu i dzierżawy,
- rozliczeniach przedsiębiorców,
- sprzedaży z odroczonym terminem płatności,
- zobowiązaniach dotyczących nieruchomości.
Nie w każdym przypadku musi być jednak najlepszym rozwiązaniem. Zakres oświadczenia powinien odpowiadać konkretnej umowie oraz rzeczywistemu ryzyku.
FAQ – poddanie się egzekucji w akcie notarialnym
Czy po podpisaniu aktu z art. 777 KPC komornik może od razu rozpocząć egzekucję?
Co do zasady nie. Najpierw wierzyciel musi uzyskać klauzulę wykonalności, dzięki której akt staje się tytułem wykonawczym umożliwiającym prowadzenie egzekucji.
Czy sąd może odmówić nadania klauzuli wykonalności?
Tak. Jeżeli akt nie spełnia wymogów przewidzianych prawem albo nie zostały wykazane warunki umożliwiające nadanie klauzuli, wniosek może nie zostać uwzględniony.
Czy poddanie się egzekucji oznacza przyznanie każdego przyszłego długu?
Nie. Zakres odpowiedzialności powinien wynikać z treści aktu. Dlatego tak ważne jest precyzyjne określenie zobowiązania, kwoty lub sposobu jej ustalenia oraz warunków umożliwiających prowadzenie egzekucji.
Ile kosztuje oświadczenie o poddaniu się egzekucji?
Koszt zależy od rodzaju i wartości zabezpieczanego zobowiązania oraz zakresu przygotowywanego aktu. Najlepiej wcześniej przekazać kancelarii informacje dotyczące sprawy i poprosić o indywidualne wyliczenie.
Planujesz zabezpieczyć zobowiązanie aktem notarialnym?
Poddanie się egzekucji na podstawie art. 777 KPC może znacząco ułatwić wierzycielowi dochodzenie roszczeń, ale dla dłużnika wiąże się z przyjęciem istotnego zobowiązania.
Jeżeli planujesz zastosowanie takiego zabezpieczenia, warto wcześniej skontaktować się z kancelarią, przedstawić warunki umowy i ustalić, jak prawidłowo sformułować oświadczenie. Notariusz w Tomaszowie Mazowieckim może przygotować akt odpowiadający konkretnej czynności i wyjaśnić stronom jego skutki prawne przed podpisaniem.